Een collega gaat vervroegd met pensioen en ontdekt, drie maanden voor de geplande datum, dat verschillende jaren van zijn loopbaan niet meetellen. De reden: ze tellen te weinig gewerkte dagen. In België speelt de voorbereiding op het pensioen zich niet af op de vertrekleeftijd, maar in de details van het loopbaanoverzicht, jaar na jaar.
Sinds de pensioenreform die in 2026 van kracht werd, zijn de criteria aangescherpt. De slechte verrassingen nemen toe voor degenen die hun dossier niet op tijd controleren.
Pensioenreform 2026: de nieuwe regels die het spel veranderen
Voor deze reform kon men redeneren in blokken: een bepaald aantal loopbaanjaren was voldoende om recht te hebben op vervroegd pensioen. De logica is veranderd. Voortaan moet elk loopbaanjaar minstens 156 dagen werk of gelijkgestelde periodes tellen om meegeteld te worden in de berekening van het vervroegd pensioen. Onder deze drempel wordt het jaar gewoon niet meegerekend.
Er bestaat een nieuwe mogelijkheid om op 60-jarige leeftijd met pensioen te gaan, maar dit vereist 42 loopbaanjaren met elk 234 dagen. Voor mensen die onderbrekingen hebben gekend (deeltijd, verlengd ouderschapsverlof, ziekteperiodes) is deze drempel moeilijk te bereiken.
Het belangrijkste om te onthouden: men kan niet meer vertrouwen op een snelle schatting op basis van de leeftijd. Men moet zijn individuele overzicht op MyPension grondig doornemen en lijn per lijn controleren welke jaren aan de voorwaarden voldoen. Degenen die meer willen weten over Senior België vinden daar aanvullende uitleg over de werking van het Belgische systeem.
Malus en bonus pensioen: wat uw loopbaanoverzicht nog niet zegt
Vanaf 2027 kan een malusmechanisme het bedrag van het vervroegd pensioen verlagen. De straf hangt niet alleen van de vertrekleeftijd af. Deze wordt toegepast als niet aan twee voorwaarden tegelijkertijd wordt voldaan:
- Minstens 35 jaren die elk een minimum van 156 dagen werk of gelijkgesteld tellen
- In totaal 7.020 dagen werk gedurende de hele loopbaan
- De gelijkgestelde periodes (werkloosheid, arbeidsongeschiktheid, tijdskrediet) worden niet allemaal op dezelfde manier behandeld, wat soms aanzienlijke verschillen creëert tussen twee ogenschijnlijk vergelijkbare profielen
Wat betreft de bonus, het oude systeem is eind 2025 gestopt met opbouwen. Een nieuwe pensioenbonus is van toepassing sinds januari 2026, maar de tellers zijn nog niet zichtbaar op MyPension. De Federale Pensioendienst heeft aangekondigd dat de vertrekdata geleidelijk weer op het platform verschijnen, maar de exacte bedragen van de bonus wachten nog op een update.
In de praktijk bevindt men zich in een ongemakkelijke tussenpositie. Men moet een deel van de onzekerheid over het eindbedrag accepteren terwijl men beslissingen neemt die onomkeerbaar zijn.
Controleer uw loopbaanoverzicht op MyPension: de concrete valkuilen
MyPension is het officiële hulpmiddel, maar men moet het niet lezen als een definitief document. Verschillende situaties veroorzaken fouten of lacunes in het overzicht:
- Gemengde loopbanen (werknemer en dan zelfstandige, of omgekeerd) zijn soms slecht geconsolideerd, vooral wanneer de periodes elkaar overlappen in hetzelfde kalenderjaar
- Periodes van werk in het buitenland, met name in Frankrijk, verschijnen mogelijk niet zolang de aanvraag voor totalisatie niet is ingediend bij de Federale Pensioendienst
- De gelijkgestelde dagen om medische redenen of tijdskrediet worden niet altijd automatisch geregistreerd, en hun behandeling varieert afhankelijk van het type gelijkstelling
Vraag een gepersonaliseerde schatting aan minstens twee jaar voor de beoogde datum om fouten tijdig te corrigeren. Naast het online overzicht kan men een afspraak maken in een Pointpension voor een gedetailleerde controle van het dossier.
Vervroegd pensioen op 60 jaar: voor wie en tegen welke prijs
De mogelijkheid om op 60-jarige leeftijd met pensioen te gaan na 42 jaar loopbaan met 234 dagen per jaar betreft een specifiek profiel: iemand die op 18-jarige leeftijd is begonnen met werken, zonder lange onderbrekingen, met vrijwel voltijdse prestaties elk jaar. In feite komt dit profiel vooral overeen met werknemers die vroeg in het arbeidsleven zijn begonnen zonder een doorgang via het hoger onderwijs.
Voor anderen blijft de leeftijd voor vervroegd pensioen vastgesteld op 63 jaar met 42 loopbaanjaren. De wettelijke leeftijd is sinds 2025 66 jaar, met een geplande verhoging naar 67 jaar in 2030.
De berekening van het bedrag hangt af van verschillende gecombineerde factoren: de status (werknemer, ambtenaar, zelfstandige of gemengde carrière), de herwaardeerde vergoedingen over de hele loopbaan en de gezinssituatie. Een vervroegd vertrek vermindert mechanisch het aantal jaren dat in aanmerking wordt genomen, wat het maandbedrag verlaagt. Het toevoegen van het risico van malus vanaf 2027 maakt de afweging nog moeilijker.
Expatriates en carrières tussen Frankrijk en België: totalisatie van de kwartalen
Mensen die in Frankrijk en België hebben gewerkt, kunnen hun periodes in beide landen laten meetellen dankzij de Europese coördinatieregels. De Franse kwartalen worden meegerekend om recht te geven op het Belgische pensioen, en omgekeerd.
De procedure is niet automatisch. Men moet een aanvraag indienen in het land van verblijf, dat vervolgens contact opneemt met de instantie van het andere land. De verwerkingstijden kunnen enkele maanden duren, vooral wanneer de loopbaanoverzichten aan beide zijden inconsistenties vertonen.
Voor grensarbeiders voegt de reform van 2026 een laag van complexiteit toe: de dagen die in Frankrijk zijn gewerkt, moeten ook voldoen aan de drempel van 156 dagen per jaar om te tellen voor de voorwaarden voor toegang tot het Belgische vervroegd pensioen. Een Frans overzicht dat in kwartalen is uitgedrukt, wordt niet altijd gemakkelijk omgezet in Belgische dagen.
Het controleren van beide overzichten parallel, het corrigeren van de afwijkingen en het anticiperen op de administratieve termijnen blijft de enige betrouwbare aanpak. Een goed voorbereid dossier voorkomt dat men ongewild zijn vertrekdatum met zes maanden of een jaar uitstelt, simpelweg omdat er een formulier ontbrak.
